सेढवा । गहुँबाली भित्र्याएपछि खेतमा बाँकी रहेका छवाली तथा ठुट्टा जलाउने क्रम बढेसँगै ग्रामीण क्षेत्रमा आगलागीको जोखिम तीव्र रूपमा बढ्न थालेको छ। हालसम्म करिब ८० प्रतिशतभन्दा बढी गहुँबालीको कटानी सम्पन्न भइसकेको छ भने बाँकी २० प्रतिशत बाली भित्र्याउन अझै बाँकी रहेको छ।
गहुँ भित्र्याइसकेका खेतहरूमा बाँकी रहेका छवाली र ठुट्टा दैनिक रूपमा जलाउने गरिएको छ। दिनहुँ दर्जनौं बिघा जमिनमा आगो लगाइँदा चर्को घाम र पछुवा हावाका कारण सानो आगोसमेत अनियन्त्रित भई फैलिने गरेको छ। यसले नजिकका बस्ती तथा अन्य बालीमा समेत ठूलो क्षति पुर्याउने जोखिम बढाएको छ।
करिब एक साता अघि पर्सागढी नगरपालिका–५ मा छवाली जलाउने क्रममा भित्र्याउन बाँकी रहेको गहुँबालीमै आगलागी भएको थियो। उक्त आगो पर्सागढी नगरपालिका र सखुवाप्रसौनी गाउँपालिकाको बारुणयन्त्र प्रयोग गरी नियन्त्रणमा लिइएको थियो।
हरेक वर्ष यस्तै लापरवाहीका कारण बिघौं जमिनमा लगाइएको गहुँबाली जलेर नष्ट हुने गरेको छ। जिल्ला विपद् व्यवस्थापन समिति पर्साका विपद् पूर्वतयारी तथा प्रतिकार्य शाखाका सदस्य कृष्णकुमार कुशवाहाले आगलागी नियन्त्रणका लागि पूर्वतयारी तीव्र पारिएको जानकारी दिए। उनका अनुसार आउँदो सोमबार जिल्लाका १४ वटै पालिकाका जनप्रतिनिधि तथा सम्बन्धित कर्मचारीसँग बैठक गरी सचेतना र प्रशिक्षण कार्यक्रम सञ्चालन गरिनेछ।
किसानहरूका अनुसार छवाली र ठुट्टा सुकेको अवस्थामा जलाउन सजिलो हुने भएकाले अहिले आगो लगाउने गरिएको हो। पानी परेपछि जलाउन कठिन हुने भएकाले समयमै व्यवस्थापन गर्न खोजिएको उनीहरूको भनाइ छ। साथै, खेतमा बाँकी रहेको भुसले नयाँ बाली, विशेषगरी धान रोपाइँमा असर पार्ने विश्वासका कारण पनि आगो प्रयोग गर्ने गरिएको छ।
तर विज्ञहरूले गहुँको छवाली संकलन गरी भुस बनाएर पशु आहारका रूपमा प्रयोग गर्न सकिने सुझाव दिएका छन्। यसले आगलागी जोखिम कम गर्नुका साथै पशुपालन प्रवर्द्धनमा समेत सहयोग पुग्ने उनीहरूको भनाइ छ।
